Πληροφορίες σχετικά με τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Δίκαιο της ΕΕ – ορισμοί
Η ευρωπαϊκή ενοποίηση, ο πρωταρχικός στόχος των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, βασίζεται αποκλειστικά στην αρχή του κράτους δικαίου. Το κοινοτικό δίκαιο αποτελεί ένα ανεξάρτητο νομικό σύστημα το οποίο υπερισχύει των εθνικών νομικών διατάξεων. Στη διαδικασία εφαρμογής, παρακολούθησης και περαιτέρω ανάπτυξης αυτού του νομικού συστήματος, για το οποίο εφαρμόζονται μια σειρά διαδικασιών, εμπλέκονται διάφοροι σημαντικοί συντελεστές. Γενικά, το κοινοτικό δίκαιο διακρίνεται σε τρεις διαφορετικούς, αλλά αλληλένδετους, τύπους νομοθεσίας.
ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΣ ΔIΚΑΙΟ
Το πρωτογενές δίκαιο περιλαμβάνει ιδίως τις Συνθήκες και άλλες συμφωνίες παρόμοιας φύσης. Το πρωτογενές δίκαιο συμφωνείται βάσει άμεσων διαπραγματεύσεων μεταξύ των κυβερνήσεων των κρατών μελών. Οι συμφωνίες αυτές λαμβάνουν τη μορφή συνθηκών οι οποίες επικυρώνονται στη συνέχεια από τα εθνικά κοινοβούλια. Η ίδια διαδικασία εφαρμόζεται για οποιαδήποτε μεταγενέστερη τροποποίηση των Συνθηκών. Οι συνθήκες ίδρυσης των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων έχουν αναθεωρηθεί επανειλημμένως μέσω των ακόλουθων κειμένων:
- Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη (1987),
- Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση -«Συνθήκη του Μάαστριχτ» (1992),
- Συνθήκη του Άμστερνταμ (1997), η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαΐου 1999.
Οι Συνθήκες καθορίζουν επίσης το ρόλο και τις αρμοδιότητες των θεσμικών οργάνων και οργανισμών της ΕΕ που εμπλέκονται στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και στις νομοθετικές, εκτελεστικές και δικαιοδοτικές διαδικασίες που χαρακτηρίζουν το κοινοτικό δίκαιο και την εφαρμογή του.
ΠΑΡΑΓΩΓΟ ΔΙΚΑΙΟ
Το παράγωγο δίκαιο βασίζεται στις Συνθήκες και ενέχει ποικίλες διαδικασίες οι οποίες καθορίζονται σε διάφορες διατάξεις αυτού. Βάσει των συνθηκών ίδρυσης των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, το κοινοτικό δίκαιο μπορεί να λάβει τις ακόλουθες μορφές:- Κανονισμοί: εφαρμόζονται άμεσα και είναι άμεσα δεσμευτικοί για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ χωρίς να απαιτείται θέσπιση εθνικών νομοθετικών διατάξεων για την εφαρμογή τους·
- Οδηγίες: δεσμεύουν τα κράτη μέλη ως προς τους στόχους που πρέπει να επιτευχθούν εντός μιας συγκεκριμένης χρονικής προθεσμίας, αφήνοντας όμως στις εθνικές αρχές την επιλογή του τύπου και των μέσων υλοποίησης των στόχων αυτών. Οι οδηγίες πρέπει να μεταφέρονται στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελών σύμφωνα με τις διαδικασίες που ισχύουν στα επιμέρους κράτη μέλη·
- Αποφάσεις: είναι δεσμευτικές, ως προς όλα τα μέρη τους, για τους αποδέκτες τους. Κατά συνέπεια, δεν απαιτείται θέσπιση εθνικών νομοθετικών διατάξεων για την εφαρμογή των αποφάσεων. Μια απόφαση μπορεί να απευθύνεται σε ένα ή περισσότερα ή σε όλα τα κράτη μέλη, σε επιχειρήσεις ή σε άτομα·
- Συστάσεις και Γνώμες: δεν είναι δεσμευτικές.
ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ
Η νομολογία περιλαμβάνει τις αποφάσεις που εκδίδουν το Δικαστήριο και το Πρωτοδικείο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων π.χ. κατόπιν προσφυγής εκ μέρους της Επιτροπής, εθνικών δικαστηρίων των κρατών μελών ή ατόμων. Αυτοί οι τύποι νομοθεσίας συνιστούν το κοινοτικό κεκτημένο.
ENOΠΟΙΗΜΕΝΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ
(Consolidated legislation)
(από την ιστοσελίδα της Ε.Ε. στην οποία μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες: http://europa.eu.int/eur-lex/el/information/help/help-consleg.html)
H ενοποίηση συνίσταται στην ενσωμάτωση βασικών οργάνων της κοινοτικής νομοθεσίας, των τροποποιήσεων και διορθωτικών τους σε ενιαία, αλλά ανεπίσημα, έγγραφα. Σκοπός των εγγράφων αυτών είναι να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη διαφάνεια και ευκολότερη πρόσβαση στη νομοθεσία της ΕΕ. Διάφορα νομικά κείμενα που είχαν αρχικά δημοσιευτεί επισήμως σε διαφορετικά τεύχη της Επίσημης Εφημερίδας των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων συγκεντρώνονται ως «ενοποιημένη οικογένεια» σε ένα εύχρηστο έγγραφο.
Κάθε ενοποιημένο κείμενο περιέχει ωστόσο κατάλογο όλων των νομικών εγγράφων στα οποία βασίστηκε η δημιουργία του. Με μια απλή σύγκριση με τα δεδομένα του «Ευρετηρίου της ισχύουσας κοινοτικής νομοθεσίας» είναι δυνατόν να επαληθευτεί ο βαθμός ενημέρωσης της ενοποίησης. Επιπλέον, κάθε τμήμα του κειμένου έχει εμπλουτισθεί με πληροφορίες σχετικά με την προέλευσή του (βασική πράξη, τροποποιητική πράξη ή διορθωτικό).
Σκοπός των ενοποιημένων κειμένων είναι να χρησιμεύσουν ως εργαλείο τεκμηρίωσης, και τα θεσμικά όργανα της Κοινότητας δεν φέρουν καμία ευθύνη ως προς το περιεχόμενό τους. Σημειωτέον ότι τα κείμενα αυτά δεν έχουν νομική αξία. Για νομικούς σκοπούς πρέπει να χρησιμοποιούνται τα κείμενα που δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.
(Από webmaster, Ιούλιος 16, 2007)





